Ga verder naar de inhoud
Home Ik zit vast in mijn kop Wat gebeurt er met mij? De invloed van alcohol, drugs en andere middelen

De invloed van alcohol, drugs en andere middelen

Gebruik jij alcohol, drugs of andere middelen wanneer je door een moeilijke periode gaat? Of merk je dat je vaker gaat gamen of gokken om even te ontsnappen? Lees hier welke invloed dat kan hebben op hoe je je voelt en op zelfmoordgedachten.

Een tijdelijk gevoel dat het beter gaat

Alcohol, drugs en andere middelen gebruiken, kunnen een manier worden om moeilijke momenten door te komen.
Ze kunnen spanning dempen, gedachten stiller maken of even afstand creëren wanneer het te veel wordt.
Maar dat effect is uiteraard tijdelijk. Vaak komen moeilijke gevoelens nadien harder terug, en kan het lastiger worden om overzicht of hoop te houden.
Dat maakt het extra moeilijk om hulp te zoeken, net op momenten dat steun het meest nodig is.

Alcohol, drugs en medicatie

Alcohol en drugs hebben een effect op hoe je hersenen omgaan met stress, emoties en impulsen.

Dat gebeurt niet omdat er iets mis is met jou, maar omdat deze middelen rechtstreeks inspelen op systemen die ons helpen om te blijven functioneren. Veel middelen hebben een stimulerend of een verdovend effect.

Op korte termijn kan het voelen alsof je ontspant of even ontsnapt. Maar tegelijk:

  • daalt je remming en kan je impulsiever reageren,
  • worden emoties intenser of wisselvalliger,
  • kan een dip achteraf harder aankomen.

Op lange termijn zullen alcohol en drugs:

  • sombere gevoelens en angst versterken,
  • je slaap en energie ondermijnen,
  • problemen vergroten in je relaties, met je gezondheid, op het werk, op financieel of juridisch vlak.

⚠️ Medicatie: sommige middelen (bv. slaap- of kalmeermiddelen) kunnen helpen als ze correct gebruikt worden, maar kunnen ook verslavend zijn of je stemming beïnvloeden. Bespreek medicatiegebruik steeds met je huisarts.

Jan getuigt

In onderstaande video vertelt Jan dat alcohol bij hem gepaard ging met zelfmoordgedachten. Hij deelt waarom stoppen met drinken een keerpunt werd, hoe hij dat aanpakte en hoe hij vandaag anders omgaat met problemen en gevoelens.

Gamen en gokken

Ook gamen en gokken kunnen een manier worden om om te gaan met stress of moeilijke gevoelens.

Ze kunnen tijdelijk afleiding geven of een gevoel van controle creëren wanneer andere dingen wegvallen.

Maar als het een gewoonte wordt, kan het ook:

  • je slaap en dagritme verstoren,
  • zorgen voor meer stress, conflicten of schuldgevoel,
  • gevoelens van eenzaamheid of leegte versterken,
  • financiële problemen en schaamte vergroten.

Soms wordt gamen of gokken een manier om moeilijke gevoelens even weg te duwen of te ontsnappen aan stress, terwijl de onderliggende problemen blijven bestaan.

Middelengebruik en zelfmoordgedachten

Alcohol, drugs en andere middelen verlagen vaak de remmingen, maken je impulsiever, maken emoties intenser en maken het moeilijker om helder na te denken over problemen. Daardoor kunnen zelfmoordgedachten sneller opkomen of dringender aanvoelen, vooral in momenten van crisis.

Dat betekent niet dat middelengebruik de oorzaak is van zelfmoordgedachten, maar wel dat het het moeilijker kan maken om er op een veilige manier mee om te gaan.

De invloed van de omgeving

Veel mannen groeien op of leven in een omgeving waar:

  • gevoelens weinig ruimte krijgen

  • falen moeilijk bespreekbaar is

  • hulp vragen gezien wordt als zwakte

  • presteren belangrijker lijkt dan welzijn

  • alcohol of ander gebruik als “normaal” wordt gezien

Dat kan het moeilijker maken om over zelfmoordgedachten te praten of tijdig steun te zoeken. Het vergroot ook de kans dat middelengebruik een manier wordt om te blijven functioneren of om gevoelens te dempen.

Soms is de omgeving bovendien zwaar of stresserend, bijvoorbeeld door financiële zorgen, relationele druk, hoge werkdruk of sociale isolatie. Wanneer er veel tegelijk speelt of de druk hoog is, kan gebruik sneller aanvoelen als een houvast en wordt het moeilijker om er afstand van te nemen.

Je omgeving heeft invloed. Dat maakt jou niet minder sterk.

Meer over de invloed van de omgeving op zelfmoordgedachten

Wat kan je doen?

Je kan beginnen met stil te staan bij wat je gebruik voor jou betekent. Niet om jezelf te veroordelen, maar om te begrijpen wat het voor jou doet.

  • Wanneer grijp je ernaar (stress, eenzaamheid, na ruzie, ’s avonds, in het weekend)?

  • Wat levert het je op op korte termijn, en wat kost het je nadien?

  • Merk je dat je met de tijd steeds meer nodig hebt, of dat stoppen moeilijker wordt?

Er zij hierbij geen juiste of foute antwoorden. Alleen al dit in kaart brengen kan helpen om opnieuw wat grip te voelen.

Zoek steun

Je hoeft dit niet alleen op te lossen.

  • Praat met iemand uit je omgeving die je vertrouwt. Je hoeft niet meteen alles uit te leggen: “Ik merk dat mijn gebruik me niet helpt” is genoeg.

  • Betrek je huisarts. Die kan met je meedenken, opvolgen en samen bekijken welke hulp passend is.

  • Zoek gespecialiseerde hulp als je merkt dat alcohol, drugs of andere middelen een steeds grotere plaats innemen, of als je zelfmoordgedachten heb. Er bestaat ondersteuning op maat, ook als je nog twijfelt.

Schaamte of twijfel kan het extra moeilijk maken om hierover te praten. Als het over illegale middelen gaat, kan er ook angst zijn om erover te spreken. Toch hoef je het niet eerst “op orde” te hebben om hulp te mogen vragen. Artsen en hulpverleners hebben beroepsgeheim, waardoor je hen in vertrouwen kan vertellen wat er speelt.

Meer weten?